Kanatlı hayvanlarda zehirlenmeler - Onur Çelikörs
Kedi Köpek Süt Sığırı At

Kanatlı hayvanlarda zehirlenmeler


Hayvan, yemi hayvansal ürüne çeviren canlı bir makinedir. Yem girer, et, yumurta ve civciv çıkar. Yem ne kadar iyi ve kaliteli olursa, üründe iyi olur. Bozuk yemler hem ürünü bozar, hem de canlıyı hasta eder. Kanatlılarda yem toksikasyonlarının en önemli sebebi mikotoksinlerdir. Bunlar, besinlerin ve yemlerin küflenmesi ile meydana gelen zehirli maddelerdir. Küf mantarları yemleri bozar, küflenme olunca mantarların sporları yaygınlaşır. Bunlar da yemleri zehirli hale getirir, böyle yemler tozlu ve lifli görünür.

Yemlerde mantarların üreyip mikotoksinlerin oluşabilmesi için ortamın uygun olması gereklidir. Hasat zamanı ıslanan ve ıslak kalan yemlerde mantar ürer. Rutubetli yerlerde saklanan yemler de böyledir. Isı da önemli faktördür. Mantarlar genellikle 20-30°C arasında üreme gösterir. Üreme için oksijen gerekir, asitli ortam gerekir, dane yemlerin kırılmış olması üremeyi kolaylaştırır. Mikotoksinler uygun ortam bulduklarında bazı yemlerde hem kolay ürerler, hem de çok ürerler. Bu yemler; Mısır, arpa, buğday, pirinç, pamuk tohumu, soya fasulyesi, yer fıstığı, fındık, ayçiçeği tohumu gibi maddelerdir. Bunlardan yapılan karma yemlerde mantarlar gelişir. Mantarlar da mikotoksin yapar.

Mikotoksinlerin Zararları

Mikotoksinler öncelikler canlının sinir sistemini bozar. Sindirim yollarında yaralar meydana getirir. Yumurtalıklarda küçülmelere yol açar. Yumurtaların kalitesi bozulur. Ayrıca hayvanlar başka hastalıklara dayanıksız hale gelir. Mikotoksinlerden genç hayvanlar daha çok zarar görürler. Evcil kanatlı türleri içinde mikotoksinlere en hassas canlılar ördek yavrularıdır, hemen ölürler.

Zehirlenme Belirtileri

Zehirlenme meydana geldiğinde tavukların ibikleri solgun olur. Hindilerin iştahı azalır, yem yemezler. Uyuşukluk, kanatlarda düşme, tüylerde kabarma olur. Beyaz derili genç ördeklerin ayak ve bacaklarının derisinin altında kanamalar, morarmalar görülür. Teşhis için şüpheli yemler laboratuvara gönderilerek muayene ettirilmelidir. Tedavi için özel ilaçlar yoktur ve antibiyotiklerin etkisi yoktur. Hayvanlara temiz su ve yem verilir. Felce karşı ilaçlar verilebilir.

Zehirlenmelerden Korunma

Zehirlenmelerden korunmak için öncelikle küflü yemlerden kaçınılmalıdır. Böyle yemler asla hayvanlara yedirilmemeli, depolara alınmamalıdır. Depolar havadar ve rutubetsiz olmalıdır. Yemlikler, suluklar temiz tutulmalı, dezenfekte edilmelidir. Alınacak yemin en çok bir ay içinde tüketilmesi gerektiği bilinmelidir. Yem stoklaması yaparken usulüne uygun yığma yapılmalıdır.
Yayını paylaş:
author

Hakkımda

Ben Veteriner Hekim Onur Çelikörs, 1989 yılında Ankara'da dünyaya geldim. Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi'nden 2011 yılında mezun oldum ve yüksek lisansımı 2014 yılında Zootekni Anabilim Dalı'nda tamamlayarak Ziraat Yüksek Mühendisi unvanı aldım. Askerlik görevimi yerine getirdikten sonra, Ankara Üniversitesi Veteriner Fakültesi'nde başladığım Veteriner Hekimliği eğitimimi 2020 yılında tamamladım. Bu web sitesinde hayvan sağlığı ve hayvansal üretim konularında yazılarımı yayınlıyorum.

0 yorum:

Yorum Gönder