Balıklarda mantar hastalığı - Onur Çelikörs

Balıklarda mantar hastalığı


Balıklarda mantar enfeksiyonları, çoğu zaman balığın yaralanma veya travma nedeniyle zayıflamış olduğu durumda ortaya çıksa da kötü yaşam koşullarında da (düşük su kalitesi, sıcaklık şoku, yüksek balık yoğunluğu vb.) gelişebilir. Mantar enfeksiyonları balığın karaciğer, böbrek ve beyin gibi birden çok vücut sistemine zarar verebilir. Saprolegnia ve Ichthyophonus hoferi akvaryumlarda ve balık havuzlarında en sık karşılaşılan mantar etkenlerindendir.

Balıklarda Mantar Enfeksiyonu Nedenleri

Saprolegnia mantar enfeksiyonu, özellikle su kalitesinin düşük olduğu, kirli bir ortamlarda ve suda çürüyen organik madde (ölü balık vb.) olmasından kaynaklanır. Hem saprotrofik hem de nekrotrofik beslenebilen mantarlardır. Tipik olarak sudaki ölü hücrelerden ve balıkların atıklarından beslenseler de yaralanan balıkların yaralarında da gelişim gösterebilirler. 3 ila 33 °C gibi geniş bir sıcaklık aralığına toleranslıdır ancak özellikle düşük su sıcaklıklarında daha yaygın görülürler.  Saprolegnia, enfeksiyonlara çoğu zaman ikincil patojen olarak katılsa da uygun koşullarda birincil enfeksiyon etkeni olabilir. Hem vahşi ortamdaki hem akvaryum ortamındaki balık türlerini hedef alabilir. Oluşturduğu deri nekrozuyla yüzgeçlerde, solungaçlarda ve gözlerde açık gri, pamuksu oluşumlar şeklinde yayılır. Vücut yüzeyinde epidermal katmanlarda görülür ancak dokuya özgü değildir, daha derin dokuları ve iç organları da etkileyebilir. Saprolegnia genellikle kas dokusunda derin lezyonlar oluşturmaz, ancak enfekte balıklar uyuşuk bir şekilde yüzerler ve ölmeden önce birkaç gün can çekişebilirler.

Kuluçka yumurtaları üzerinde de saprolegnia hızla gelişebilir. Özellikle kısır veya ölü yumurtalarda başlayan mantar enfeksiyonu kontrol altına alınamazsa önce yakınındaki sağlıklı yumurtaları, ardından tüm kuluçka ünitesini istila edebilir. Hastalık, yumurtadan çıkış için optimum sıcaklığın altında olan sularda daha sık görülür. Sıcaklık şokları hem yumurtalar hem de balıklar için mantar enfeksiyonuna en önemli hazırlayıcı sebeplerdir.


Ichthyophonus hoferi, çok sayıda balık türünü enfekte edebilen ve konak tercihi olmayan bir endoparazittir. Hastalık, enfekte olmuş ölü balıkların tüketilmesi ve özellikle enfekte çiğ balık yemleri nedeniyle ortaya çıkmaktadır. Semptomları türe özgüdür, ancak Saprolegnia'dan farklı olarak, ciltte küçük siyah büyümeler gözlenir. Ayrıca gözlerde şişme, renk kaybı ve iç organlarda kistlere neden olur. Enfekte olan balıkların anormal dairesel hareketlerle yüzdüğü görülebilir. Nadiren görülse de tedavi edilmezse balıklar için ölümcül seyreder.

Balıklarda Mantar Enfeksiyonu Nasıl Tedavi Edilir?

Saprolegnia enfeksiyonunun tedavisi, deri patojenlerinin giderilmesinden sonra suyun potasyum permanganat ile ilaçlanmasıyla gerçekleştirilir. Suyun kalsiyum ve tuz seviyesini arttırmak Ichthyophonus hoferi enfeksiyonu için iyi tedavi seçeneğidir. Mantar enfeksiyonları için bir başka önlem ise su sıcaklığını 28°C‘ye yükseltmektir. Enfeksiyonlu ölü balıklar sudan hızlıca uzaklaştırılmalıdır. Mantar enfeksiyonlarının ortaya çıkış sebebini bulabilmek oldukça güç olsa da balıklarınız için temiz bir ortam sağlamak, korunmak için her zaman iyi bir uygulamadır.
Yayını paylaş:
author

Hakkımda

Ben Veteriner Hekim Onur Çelikörs, 1989 yılında Ankara'da dünyaya geldim. Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi'nden 2011 yılında mezun oldum ve yüksek lisansımı 2014 yılında Zootekni Anabilim Dalı'nda tamamlayarak Ziraat Yüksek Mühendisi unvanı aldım. Askerlik görevimi yerine getirdikten sonra, Ankara Üniversitesi Veteriner Fakültesi'nde başladığım Veteriner Hekimliği eğitimimi 2020 yılında tamamladım. Bu web sitesinde hayvan sağlığı ve hayvansal üretim konularında yazılarımı yayınlıyorum.

0 yorum:

Yorum Gönderme